Porto Design Biennale 2025

Time is Present, Designing the Common – tegoroczna, czwarta edycja Porto Design Biennale  bierze pod lupę wątek czasu, wspólnoty, trwałości więzi i struktur. Zamiast kierować uwagę w stronę przyszłości, proponować spekulatywne rozwiązania ku lepszemu jutru, kuratorki Angela Rui, związana aktualnie z Europejskim Instytutem Designu w Mediolanie, wykładająca wcześniej w Design Academy w Eindhoven, oraz Matilde Losi, także związaną z Akademią w Eindhoven, proponują zatrzymanie się tu i teraz, w zasobach, które mamy dookoła siebie, które możemy eksplorować i kształtować.

Częścią Biennale jest ekspozycja w Casa do Design w Matosinhos, gdzie pośród ponad 60 projektów zebranych w wystawę-manifest można obejrzeć projekt polskiej projektantki Anny Jeglorz, na który składa się mini-publikacja i obiekt-ręcznik.

Projekt został przygotowany w ramach dwumiesięcznej rezydencji w Art Inkubatorze Goyki 3, wiosną 2024 roku. W ramach pobytu w instytucji, inspirując się słowami architektki Anupamy Kundoo „The only resource is time” („Czas to jedyny prawdziwy zasób, jakim dysponujemy”), artystka podjęła pracę z neologizmem powstałym na potrzeby rezydencji – słowem „timescape”. Podejmując refleksję nad czasem rozumianym jako umowny koncept, na który się zgadzamy, zaproponowała serię działań inicjujących rozszczelnianie jego struktury, dekonstruowanie i wymyślanie czasu na nowo. Może wcale nie jest prostą strzałką biegnącą do przodu? Może jest bardziej warstwowy? Może możemy wskoczyć w niego jak w kałużę?

Podsumowaniem rezydencji jest publikacja „Timescape Activity Zine” zaprojektowana przez artystkę. Znajdziemy w niej zestaw ćwiczeń do refleksji nad czasem, wydrukowany w pierwszej edycji w pracowni sitodruku w Art Inkubatorze Goyki 3, na recyklingowanych papierach, w drugiej edycji w warszawskiej V9. 

Ponadto, drugim podsumowującym elementem jest też ręcznik z przewrotnym hasłem „Come waste some time with me” – inspirując się Codziennością Nudy Aleksandry Gordowy artystka proponuje ręcznik jako obiekt kojarzony z plażą, odpoczynkiem, słońcem i leniuchowaniem jako przestrzeń dla zawieszenia akcji, zaproszenie do kolektywnej odmowy bycia w ciągłym ruchu, w ciągłym pędzie jaki wymusza na nas społeczeństwo. W zamian proponuje położenie się i odpoczywanie. Zamiast robić z wszystkiego pożytek, w rewolucyjnym akcie odpoczynku zmarnujmy razem trochę czasu, poleniuchujmy w akcie oporu wobec ciągłej produkcji dóbr i znaczeń. Chodźcie, zmarnujmy trochę czasu!

Biennale, oprócz wystawy w Casa do Design w Matosinhos, proponuje także cykl Happisodes, złożony z wydarzeń bazujących na ścisłych współpracach z lokalnymi inicjatywami, artystami i projektantami, odbywających się w przestrzeni miasta, w specjalnie zaaranżowanych lokalizacjach. Wydarzeniu towarzyszy również publikacja „Paralaxes” będąca zbiorem refleksyjnych opowiadań osadzonych w tkance miejskiej Porto. Inicjatywy te nawiązują do idei „Designing the Common”, pracy ze społecznościami, i zamysłu przetransformowania biennale w żywy, organiczny proces, aktywnie tworzący nowe stosunki społeczne i formy współpracy.

Wyjazd i udział w wydarzeniach towarzyszących programowi otwarcia biennale był możliwy dzięki wsparciu finansowemu Instytutu Adama Mickiewicza w ramach programu Kultura Polska na Świecie.

czytaj także: